back

OKWOGEERA KU-WUZU

next

 

 

Olwaleero ngenda kukunyumi‎kiza ku-wuzu-ate olu­vanyumu ngenda kwogera ku-kunaaba ne- kukutayam­mama. Kyenva ngamba mumwoyo gwange nti :obanga kyekyo kati tuli kumulya- ngo ogweb‎isokerwako mukutu­kuza omubiri ogujjiddwako obutukuvu bwagwo nekizuusi kyonna ek‎iba k‎izuusewo.

Nengenda nga njogera mangumangu ebyoku- Labi­rako eri- ebyo eb‎izuukawo nebijjawo obutukuvu bwo- omubiri ogubadde gubalibwa nga mutukuvu nekyambalo ekyeru ekyobu- tukuvu.

Bwekwajjula okwogera ebyo byonna, nenz‎ira- muk­webuuza nze kenyini… Lwaki netukuza nokutawaza? Bwemmala okwebuuza kyenva nenjo- Lekeza taata ek‎ibuuzo ebbanga Lyamala nga akyali mumaaso gange kati­kati:

q Naye Lwak‎i tufuna WUZU?

- Tufuna wuzu tusobole oku-saala.

Tusobole okwetolloola Kaaba enju ya ALLAH mu-h‎jja oba mu- umura.

Tusobole okukwata kuki‎tabo kya ALLAH Qur- ane­entukuvu [na-mannyage neb‎itendobye eb‎mweyamulidde okugeza nga ARRAHMANNE AL- KHALQ]

q Ntawaza namazzi‎… naye wal‎yo kubulombo Lombo obwetag‎isa bubeerewo mumazzi‎ agatawazi‎bwa?

- Yye.. webuli.

1- Amazzl gai‎na okubeera matukuvu, ne- biyungo ebitawazibwa byonnabyonna nga bitukuvu. K‎imala oku­beera nti okubiniaza kulwawuzu kuba kubitukuza si‎nga amazzi gaba- matukuvu.

2- Amazzi‎ gal‎na okuba nga ga- halali so- si‎gakunyaga, nek‎ifo kyotowaki‎zamu.

Ol‎ina okuk‎imanya nti ensonga lwakiu tuga- mba eki‎fo okubeera mubahu, s‎inga tek‎ba bwekityo wuzu tebeera – waj‎bu- nkakafu kugwe era kyoli‎na okukola okusaa-ba mfufu-Ta­yammam naye bwokyawukanako notawaza muki‎fo ekyo- kunyaga wuzu ebeera ntuufu nayenga obeera osobezza.

   3- Amazzi‎ gali‎na okubia meerere nga s‎imagatte- gamu k‎intu kyonna, nga amazzi‎ agakulukuta oba ago- muk‎ikopo aganywebwa sosi‎mazz‎ ga- nkoonamawanga- ago-go ga­tungununa.

q Kati nfuna ntya wuzu?

- Oluvanyuma lwokunuwirira wuzu nga wesembe- za eri ALLAH omugulum‎ivu, olwo-notandi‎ka:- okusooka: onaaba ekyenyikyo okuva mubumerero bwenviiri waggulu wekyenyi‎ okutuusa kukalevu mubuwanvu, nawo awetolo­ledde engalo ensajja neyomumakkati- mubugazi‎ bwekyenyi.

bwoyanjuluza ek‎ibatokyo mubugaz‎ibwakyo nok‎iteeka kukyeny‎ikyo kati buli kyonna ek‎iyingi- ra muk‎ibatokyo mwebyo ebiri wakati wensonda yengalo ensajja nengalo eyomumakkati ekyo kyoli‎na okunaaba mubugaz‎ bwekyenyikyo ate nga wegendereza: ol‎ina okunaaba ekyeny‎kyo nga ok‎iva waggulu gyek‎itandiki- ra okutuuka wansi‎ wakyo. awatali kwe- tagisa kuwenja mviiri-nsaka­tirivu.

Ekyokubiri: onaaba em‎ikono-gyo gyomb‎i okuva mubu­kokola okutuusa kunsonda zennwe nga otandikira kumukono ogwaddyo oluvannyuma nozzaako ogwakkono, nga ova waggulu munkokola nga okka eri‎ ensonda oba kunkomerero zennwe wez‎ikoma.

q Enkokola kyekki ?

- ze- ennyingo awayung‎irwa amagumba agava kungalo ek‎ibato, nagava kuki‎begabega oba enyungo eri‎wakat‎ wo-omukono.

Ekyokusatu: okusiiga muntandi‎kwa yomu- twegwo, ekisinga obulungi‎ kukozeso munda mwaki‎bato ekyaddyo, era otandikire waggulu okutuusa wans‎, k‎ikumali‎ra okusiiga kunviiri ezeyawulidde muntandikwa yo mutwe tekiri waj‎bu kusiiga kumubiri .

Ekyokuna: osiiga eb‎igerebyo ekyo ekiri wakati wennwe nemunnyingo yentumbwe ate kirungi oku­sokera ku- kugulu okwaddyo nga okozesa obuzz‎i obusi‎gadde mu-mukono ogwaddyo ate okugulu okwa-kkono okozesa amazz‎i agasi‎gadde muk‎ibato ekyaddyo, tek‎kkirizi-bwa kukozesa mazz‎i mapya nga bweki‎ta- kki­rizibwa kkusookera ku-kugulu kwakkono nga okwaddyo tekunnaba. Kusiigibwa

Byol‎ina okugenderera mu-wuzu:

A- okuliinanyisa, okunaaba ekyenyi‎kyo nga omukono og­waddyo tegunnaba, ate nonaaba ogwaddyo nga ogwak­kono tegunnaba, ate nosiiga omutwe nga tonnaba kusiiga b‎igere.

B- okwanguytiriza,: eki‎gendererwamu kwekuddinnga na okwabul‎ijjo mubi‎kolwa ebya-wuzu .

Ki‎mala mumbaera eba –ezuusewo, okugeza nga okuggwawo kwamazzi‎ oba okwerabira okutand‎ika kubeere muk‎iyungo ek‎iddako oba okusiiga nga ebi‎yungo ebyatandikiddwako teb‎- nnaba kukala kyakka s‎inga b‎ikala byonna wuzu ebeera- mfu naye s‎inga okukala kwabyo ku­beerawo nga kuvakumpewo awo tek‎kosa oba okwokya oba okukaza s‎nga okudd‎ingana okwabuli‎jjo kuba kukakase.

C- Okukola kennyini, kwekubanti otawaza gwe- kenyini bweki‎ba k‎sobose

q s‎inga tek‎insobokedde nze kennyini?

bwoba tosobodde, munnoowo akufunyi‎sa wuzu neabeera nga asi‎tula omukonogwo naguna- aza nekyenyikyo, bwa­mala nnaanaza nagwo emi- konogyo, nas‎‎ga nek‎batokyo ek­yaddyo ne kyakkono nabisiigisa e eb‎gerebyo noluzzizzi olusi‎gala mungalozo.

D- obutabeerayo kiziyiza mazzi‎ kutuuka kumubiri okugeza nga erang‎i oba ebisiigibwa kungalo eri- abakyala neb‎irala kyokka olusavusavu terukosa era teruziyiza.

E- obutabeerawo nsonga ekugaana kuko- zesa mazzi‎ nga obulwadde, naye bwewa- beerawo ek‎igaana ki‎ba k‎ikukakatako oku- saaba emfuufu-Tayammam- muki‎fo kya-wuzu.

q Bwenfuna wuzu ate neki‎tuuka eki‎seera kya- swala endala era ki‎nkakatako okudda mu okutawaaza?

-Nedda ebbanga wuzu-yo lyemala nga tennaba kwononeka.

q Ngeriki era dd‎i wuzu yange lweyononeka?

-Ebyonona wuzu biri bi‎ntu musanvu:

okufuluma kwomusulo, empitambi, omukka, okwe­baka, nabuli‎kyonna ekijjawo amagezi nga okuzirikako no- okutamiira nekyalalo ekitono ne- kyomumakkati «oyi‎nza okuddayo mumulyango gwa Janaba ne-ek‎ikuluto»

Bwennamala nendaba mumaaso gataata nga muli‎mu akakun‎izo nga katand‎ise oku- laza obuwuz‎i bwako mumagez‎ige kyokka kyennalowoza neki‎beera ki‎tuufu.

Taata wange yewuyo agamba nti: ngenda kukome-kkereza okwogera kwange netteeka eribuna nga  li‎kwata kuwuzu l‎ijja kukugasa.

Qa’eda esooka: buli‎ yenna afuna wuzu ate bwamala nabusabusamu, nga agamba bwati abaffe wuzu-ye eyo­nonese nevawo neb‎imu kubyonona wuzu omusanvu ebyay‎ise oba as‎igadde kubutukuvubwe…. Ku-wuzu-ye.

q Ekyokulabi‎rako …?

- Nafunye wuzu kumakya era nekakasa mwe- kyo ka­tikati, naye ek‎iseera kyazuhuri bwekituuka noyagala okusaala, kati nobuusabuusamu abaffei oy‎ng‎iz‎za enkokola oluvanyuma lwo okufuna wuzu oba nedda toki‎koze no­beera nnga os‎igadde kkubutukuvu, muki‎seera ekyo oga- mba nti: nze Nnina wuzu, era nosaala.          –Al-Qa-eda eyokubiri: buli‎yenna atafunye wuzu oba afunye wuzu naye neyo­noneka wuzu-ye nefa bwamala nabusabusaamu oluvan­nyuma aabaffe atawaz‎ziza ogwokub‎iri obanedda?

Yye abeera talina wuzu.

q Ekyokulab‎irako…?

Ozukuse mutulotwo kumakya, eki‎seera kya zhuhur‎ bwek‎ituuka noyagala okusaala, kati nojji‎rwa shakku, k‎irab‎ka oba nafunye wuzu oluvanyuma lwokuzukuka oba nedda, muk‎iseera ekyo ogamba nti maz‎ima nze si‎funye wuzu kati notawaza era no- saala.

AL-qa-eda eyokusatu:

bul‎i yenna atawaaza namala okutawaza, ate bwamala nabuusabusa mukutuuka kwa wuzuye oluvanyuma lwoku J‎ivamu, wuzu-ye ebeerantuufu.

q Ekyokulabi‎rako: Otawaz‎ziza nomala okutawaza, bwomaze nobusabuusa oluvanyuma: kirabika oba nnaabye ekyenyi‎kyange oba nedda si‎ki‎nabye? Oba okuna ba kwange mukyenyi‎ kubadde kutuufu oba nedda? mukiseera ekyo ogamba nti wuzu yange ebadde ntuufu.

q Bwobuusabuusa mukusiiga okugulu okwakkono? Od­damu okusiiga okujjako s‎inga oba oyingidde mumulimu omulala okugeza nga okuta- ndirira ku-sswala, oba shakku ezeewo luvannyu ma lwa kuva mukuliinanyisa awo muk‎seera ekyo shakku oba tojifako.

 

 

Index